Беседы с Тукаем / Тукай белән әңгәмәләр

?зегез ?йтмешли, ул «общественный деятель» буларак та ?з милл?тен? хезм?т ит?рг? тиеш. Тынгысыз ?д?би барышта т?пк? ?игелеп тартырга… Мондый язучылар ис? к?п т?гел кебек. Шул ук вакытта б?ртекл?п саналырга тиешле чын халык улларыннан узгынчы м?нф?гатьл?р хакына м?гън?сез фидаилык ?мет ит?л?р д? бар.

Г. Т. Безд? м?х?ррирл?р т?мле хыялларга корбан булырга т?гел, кир?к эшл?ремезг? д? аздыр… Солдатны? ?стен? д? шинель, астына да шинель, баш астына да шинель диг?н шикелле, алай тартсак та, шул бер-ике м?х?ррир, болай сузсак та, бер-ике язучыбыз гына булмасын.

– К?р?м, сез ?леге м?сь?л?г? д? бик ?итди карыйсыз ик?н.

Г. Т. М?х?ррирл?р гаск?рл?р кебидер: сугышка чыкканда, запас гаск?ребез булмаса, ?сир булырмыз, хур булырмыз.

– Сез к?заллаган олпат м?х?ррир-язучыларны к?б?йт? ?чен ил-к?н тормышында м??б?ри алшартлар тудырылырга тиеш: ??рт?рле с?нгать ??елен? и?ат иреге бирел?, к?нд?лек матбугат м?йданыны? ихтыя?и иркенлект? булуы, милли ?д?бият белемене? югары баскычта торуы ?. б., ?. б. ?лб?тт?, шушы м?гъл?м ис?пк? керг?н т?нкыйтьне? д? зур ?д?биятка ??рьяктан т??г?л кил?е лазем.

Г. Т. Т?нкыйть – кир?кле ш?йдер.

– Т?нкыйть кал?м иясен? ген? т?гел, китап с?ючел?р ?чен д? м??им.

Г. Т. Нинди ?с?рл?рне укымак кир?к? Моны сайлый белерг?, т?нкыйть булмаса, м?мкин т?гелдер. Ч?нки а?ар яхшы рисал? табу б?тенл?й борчак басуы ?стенд? бер билгел?нг?н борчакны табу кад?р читендер. Ул ?с?р, м?с?л?н, ун ел кад?р ни л?кте шуны укып, зи?енен? т?рле-т?рле р?вешт? язылган файдасыз рисал?л?рне? м?ф??мн?рен[93 - М?ф??м – м?гън?.

] урынлаштырса, мондин со? а?ар бер файдалы рисал? очраса да, ул аны? м?гън?сен й? б?тенл?й а?ламас, й? ?ичн?рс?г? д? татбикъ ит?[94 - Татбикъ ит? – яраштыру.] алмас. ?г?р бер рисал?не укып та тиз ген? т?нкыйтен д? табып алса, а?ар бик у?ай буладыр.

– ?с?рг? б?я бир?чед?н д? зур ?зерлек тал?п ител?.

Г. Т. Т?нкыйть ит?чене? д? кем очрады шул булуы тагы ярамыйдыр. М?нт?кыйд булыр ?чен, ?лб?тт?, ?зл?ре д? ?д?бият гал?менд? к?п ат уйнаткан т??риб?ле в? ?хлаклы ад?м булуы матлубтыр[95 - Матлуб – тал?п ител?.

].

– Т?рле т?нкыйтьчел?р була: с?нгать ??еле кебек ил?ам табып, ф?нни нигезд? фикер й?рт?чел?р д?, башка ?д?би жанрларда алдыра алмыйча, ?тен сытучан «белгеч»к? ?верелг?нн?ре д?… Ачы т??риб? раслаганча, т?нкыйтьл?? ?и?ел, б?ял?? авыррак. Бернинди эш к?рс?тм?г?н килеш т?нкыйтьк? алынучылар да байтак. Алар теге яки бу ?с?рне ?йтерсе? хата табар ?чен ген? укый. Сез мен? мондый м?т?т?нкыйтьчел?рг? ничек м?р???гать ит?р идегез?

Г.