Сайланма әсәрләр. Истәлекләр, бәян, публицистик язмалар

Аркаланма башкаларга, көтмә һич ярдәмчеләр,

Кем озатмас мәңгелек юлга, җаным, көлми сине!

Бар булырсың һәм яшәрсең дөньяда рәхәт, тыныч,

Һич изә алмаслар – әгәр булсаң ана телле – сине!

I

ЗАМАНДАШЛАРЫМ БЕЛУ?Рќ ОЧРАШУЛАР

Беренче бүлек

1

(Буа мәдрәсәсе)

Элекке Сембер губернасына караган Буа кечкенә генә вак сәүдәгәрләр, мещаннар шәһәре иде, аңа су юлы да, тимер юл да бармый, хәтта якын-тирәсендә таш юллар да юк.

Шунлыктан аңа бара торган юлларда гына түгел, аның урамнарында да көз, яз көннәрендә арба ерып чыга алмаслык балчык була.

Менә шул шәһәрчектә озак еллардан бирле РґРёРЅ башлыклары әзерли торган Р·СѓСЂ гына бер РјУ™РґСЂУ™СЃУ™ СЏС€У™Рї РєРёР»У™. РђРЅРґР° укыр өчен Казан, Сембер, Саратов губерналарыннан, хәтта У?стерхан якларыннан РґР° РєТЇРї кенә шәкертләр җыела РёРґРµ.

Без РґУ™ абыем белән шунда укып ятабыз. Кечкенә генә бер бүлмәдә РґТЇСЂС‚У™ТЇ торабыз: абыем Габдрахман, Багыш авылыннан Гыймран С…У™Р·СЂУ™С‚ улы – әниемнең туган энесе Сәлахетдин, РўУ©РєРµ авылыннан У?хмәтҗан Т»У™Рј РјРёРЅ фәкыйрегез.

Минем бу мәдрәсәдәге беренче төп бурычым шуннан гыйбарәт иде: кышкы чатнама суыкларда һәр көнне иртән иртүк торам да, агач башмакны өстерәп, ишегалдына су нәүбәтенә чыгам.

Анда иң кимендә бер сәгатьләп көтеп торырга туры килә, чөнки безнең шикеллеләрне иң азаккы чиратка куялар. (Мәдрәсәнең үзендә дә, аңа якын-тирәдә дә кое булмаганлыктан, суны читтән китертәләр иде.