Үйэ кирбиитигэр

Онон Бахсы диэки бохуот о?орон, кымньыы тыаhын иhитиннэрдэххэ сатанар буолла. Таах олоруохтара дуо.

Киhитэ а?ыйах. Билигин остуруокка промысловиктардыын икки с??счэкэ эрэ киhи баар. Эбии ат, ы?ыыр атыыласта. Сахалар, сэриилэhэ ??рэммэтэх дьон буоланнар, дух-дах тутталлар. Саа тыаhыттан аттара сиргэнэр. Бэйэлэрэ да ха?аактартан саллаллар. Охсуhар да батыйалара нуучча уhун уктаах тэрэгэр с?гэлэриттэн к?м?скэнэргэ с?б? суох. Онон ха?аактар санаалара б???х. Иван Галкин урут сылдьыбыт буолан, бу дойду сирин, дьонун син билэр курдук сананар.

О?остон-тэринэн баран, биэс уонча ха?аактаах, уонча стрелецтээх Бахсыга айаннаата. Галкин бачча элбэх аттаах, куйахтаах дьон кэлбиттэригэр саллан бэриниэхтэрэ дии санаабыта. Ол эрээри сахалар уруккуларын курдук куотан тыа?а т?спэтилэр. Ох саанан ытыалаан, сэриилээн к?р?ст?лэр. Наар куота к?т?н, тыа?а хаххаланан э?ин с?г?н бэриммэтилэр. К?н а?аара барбыт кыргы?ыыга уонча киhилэрэ охтубутун кэннэ, дьэ бэринэн, сааларын-сэптэрин ууран, с?h?ргэстээтилэр.

Нууччаларга ?лб?т суох.

Биэс-алта киhи бааhырда. Иилэ?эс тимир куйахтара, т?б??? кэтэр шлемнэрэ, охтон хаххаланар щиттэрэ абырыыр. Арай аттар бааhырдылар, о?уннулар.

Бахсы тойоно Т?h?лгэ даамын биэрэн, аны нууччалары утары к?р?? суох, дьаhаа?ы т?л??х буолан анда?айда. Бэриммит дьону умса сытыаран кымньыынан таhыйдылар. Батыйаларын хомуйан ыллылар. Ох сааларын бэйэлэригэр хааллардылар. Ол кэннэ кыайбыт дьон ?лб?т, бааhырбыт аттарын оннугар ат, а?ыйах киис тириитин ылан баран т?н?нн?лэр. Икки эдэр, ?ч?гэй дь?h?ннээх дьахтары тутан илтилэр.

Ааспыт сайын Петр Бекетов Илья Перфильев баhылыктаах ха?аактар промысловиктар б?л?хт?р?н Лена ?р?с аллараа ?тт?н чинчийтэрэ, онно олорор то?устартан, долганнартан дьаhаах хомуйтара ыыппыта. Ол дьон Иван Ребров баhылыктаах Мангазея ха?аактарын кытта холбоhон, Эдьигээ??э тиийэн кыстаабыттара. Онно олорон, олохтоохтортон ?р?с хоту муустаах бай?алга т?hэрин, илин, ар?аа эмиэ улахан ?р?стэр баар сурахтарын истибиттэрэ.

Саас муус барарын кытта, икки кочанан ?р?h? та?нары устубуттара.

К?нд? т??лээх суhумнуур кылаана и?сэлэрин к?б?тэрин тэ?э, са?а сири арыйар, к?р?р ба?а санаа бу хорсун дьону ыраах биллибэт дойдуга айанныырга к???л??р.

Бу дьон хоту Бай?алга тиийэн икки а?ыы барбыттара. Иван Ребров биэрэги кыйа ар?аа диэки устан, ?л??н ?р?с т?рд?гэр тиийбитэ. Онтон ?р?h? ?кс?й?н, олохтоох то?устартан дьаhаах хомуйбута. То?устар ыалдьытымсах майгылара баhыйан, кэлии сонун дьону ?ч?гэйдик к?рс?б?ттэрэ.