Светильник жизни

2004

Быт

Навошта даецца жыццё?

Каб светлую радасць прыносiць,

І хто y цябе што папросiць —

Давай яму yсё, не шкадуй нiчаго.

А людзi забылi yсё гэта,

І нават, не y сiлах паэта

Сказаць iм, што трэба рабiць,

Што грошы не трэба любiць.

1

Жыy калiсьцi тут тарговец,

Ён багацце палюбiy;

У яго быy адзiн хлопец,

Сын, якога ён забыy.

Ён забыy, як глядзець за iм трэба,

Ён забыy, як васпiтваць яго.

Ён не бачыy нiкога, нiчога,

Так багацце дзяржала яго.

Вось ужо i падрос сын ягоны,

Кончыy школу, пайшоy у iнстытут,

«Але yзяць цябе мы нязгодны,

Мабыць, двоешнiк ты быy i плут!»

Вось, што вырасла з сына таргоyца,

Вось, глядзiце, i гэта не yсё,

Я паведамлю вам пра знаёмства

Хлопца гэтага y жнiy’ё.

2

Звычайная вёска старая,

У ёй стаiць некалькi хат,

У хаце дзяyчына спявае

На нейкi цудоyны свiй лад.

Яна спявае пра шчасце,

Пра нейкiя сцежцы на лузе,

Пра клопат жыццёвых напасцяy,

Пра рэчку, пра водныя кругi.

Яна не пра грошы спявае,

І славу не любiць яна,

Усю працу яна паспявае

Рабiць, i заyсёды адна.

І ранiцай рана yстае,

І yвечары позна лажыцца,

І хлеб ёсць у ёй на стале,

І зжата на полi пшанiца.

3

Ішоy у той дзень хлопец

І полем, i вёскай,

Пачуy незнаёмец

Той голас няброскi;

Зайшоy ён у хату,

Сеy слухаць дзяyчыну.

У той час яго тата

Пачаy шукаць сына.

Нарэшце знайшоy тата

Хлопца y той хаце,

Сказаy: «Ранавата

Табе, сын, гуляцi!»

Павёy тады бацька

Хлопца дахаты;

«Эх, шлюб пагуляць бы!» —

Казаy яму тата.

4

У сямейным савеце

Рашыy яго тата,

Што шлюб iм гуляцi

Яшчэ ранавата.

«Пушчай пазнаёмяцца

Тыя спачатку,

Бо жыцця не будзе» —

Сказала iм матка.

А бацька iм кажа:

«Не трэба сварыцца,

Спярша мы паглядзiм,

Як будзе iм жыцца;

А потым i шлюб

Ужо можна гуляць,

І наша сядзiба

Ўся будзе скакаць!»

5

Але маладым тым

Жылося нясладка,

Жанiх быy лянiвы,

Нявеста y парадку,

Яна не цярпела

Лянiвых нiколi,

І шмат ужо мела

Яна цяжкай долi.

Вiдаць, што не лёс

Яму з ёй ажанiцца:

На полi – авёс,

У нявесты – пшанiца!

Так бацька не змог

Ажанiць свайго сына,

Без бацькi пражыць

Сын не мог i гадзiны.

***

Вось так усё здарылась

З сынам таргоyца.