Қутлуғ қон

Besh-o�n qog�ozni belimga tugib, ust-boshimni but qilib, yurtimga o�ynab ketay degandim, niyatga yetolmay turibman. G�ariblik qursin, o�z shahrimda igna ushlamagandim. Hech vaqt, azbaroyi xudo. Qizil gulday xotinim qoldi… Voh, voh, peshonam. Qizil gulday…– Oxun peshonasiga shartta urib davom etdi.– Yodimga tushsa, jigarim xun bo�ladi.., O�rozboy, shamol seni sahrodan uchirgan, unda nimang qoldi?

– Xotin chindan bormi, yo anchayin hangamami? – kulib dedi O�roz.

Oxun: «Nahotki, yolg'on so�zlasam!» deganday labini burib, o�rtoqlarcha o�qrayib qaradi O�rozga:

– Aytdim-ku, xumso, qizil gulday.

Qashqirning qizi, juvoni olmaday bo�ladi. Sen sahro bolaga so�zni uqtirish ham qiyin…

– Mingta qal’adan dalam yaxshi, Oxun. Bizning qizlarimiz ham juda sho�x bo�ladi. So�z bilan, noz bilan, hangama bilan yigitlarning ko�kragiga o�t soladi qirg�iz qizlari. Men dalada har kun qizlar, kelinchaklar orasida yurardim, Yosh bo�lsam ham, sevganim bor edi.

Juda suluv qiz, o�lanchi qiz. Endi erga tegib, oldi-keti bolalar bilan to�lgandir. Ovuldan chiqar kun kechasi dalaga chiqib, ikkovimiz talay vaqtgacha quchoqlashib o�tirdik. U yig�ladi, men yig�ladim. Qolishga chora yo�q. Otam meni boyga sotib, aqchani olgan, ularga ovqat, kiyim kerak… Jo�naymiz, Oxun, sen Qashqarga, men «Qarqara»ga…

– Yo�l yo�q devona, piyoda jo�naysanmi?

– Hamma gap pulda ekan, Oxun, – toshkentlik bir indamas mardikor so�zga aralashdi, – men o�ttiz qironning yurtini ko�rmadim, lekin oqpodshohning o�ttiz shahrini kezdim.

Bir vaqtlar sayoq yigitlarga qo�shilib qolgandim-da. Sayoq uchun ikki dunyo bir qadam. Shohmashrab ham shunday ekanlar: kechqurun bir shahardan chiqsalar, ertalab boshqa bir shaharning darvozasidan kirar ekanlar.

– U kishi avliyo-da, – shaqillab qaynagan katta qora qumg�onni keltirgan Yormat uning so�zini kesdi, – Shohmashrab yo�lga chiqsalar, xudoning qudrati bilan yerning tanobi tortilib, yo�l qisqarar ekan.

– Nega men uchun yerning tanobini tortib, yo�lni qisqartirmaydi! – O�roz qichqirdi.

– Bu zamonda puldorlar uchun yerning tanobi tortilgan, – so�zini davom ettirdi haligi mardikor.– Ko�p joyni ko�rdim. Puldorga sahroyam bamisoli jannat. Senlar yurtlaringni maqtaysanlar, yurtlaringda to�q bo�lsalaring, bu yerga kelarmidinglar? Rostmi? Mana men toshkentlikman.