Адраджэнне пасярод крызісу. Святая літургія, традыцыйная Імша і аднаўленне Касцёла

Такая лiтургiя – гэта банкрут яшчэ да свайго пачатку; а пакуль яна не скончыцца, мы будзем сведкамi пародыi на каталiцкую Традыцыю. Толькi таямнiчая прысутнасць Хрыста не дае ёй зрабiцца поyнай пародыяй.

Найвышэйшая «Імша для дзяцей» – я маю на yвазе кожную асобу, ад малюткага хлопчыка да старога, якая хоча жыць паклiканнем духоyнага дзяцiнства, а не тых, хто застаецца на дзiцячай ступенi чалавечага развiцця, – гэта Трыдэнцкая Імша ва yсёй сваёй прыгажосцi, якая кожнага прысутнага аглушае артадаксальнасцю i кожнаму нашэптвае таямнiцу.

Калi вы хочаце мець поyны касцёл каталiкоy, якiя ведаюць, любяць i практыкуюць сваю веру, дайце iм лiтургiю патрабавальную, глыбокую i дасканалую. Яны дарастуць да гэтага выклiку. Чаму ж гэтага не бачылi рэфарматары лiтургii i чаму iх сённяшнiя паслухмяныя прыхiльнiкi не бачаць, што людской душы патрэбна пэyная незразумеласць, бязгучная глыбiня, крынiца супрацiву i цяжкасцi, чужая велiч, якая рэзка кантрастуе са знаёмымi i павярхоyнымi справамi штодзённага жыцця? Чалавеку патрэбна гэта, каб ведаць, хто ён i чаму ён тут. Без гэтага ён умацуецца y нiгiлiстычным меркаваннi, што штодзённае жыццё – гэта пастка, з якой ён нiколi не вызвалiцца. Лiтургiя дакладна не павiнна быць лёгкадаступнай i зразумелай. Такiмi павiнны быць адносiны y бiзнэсе, а нашыя справы з Усемагутным Богам не могуць быць настолькi празрыстымi i нефармальнымi. «Я той, Якi ёсць, а ты тая, хто не ёсць», – сказаy Пан св. Кацярыне Сiенскай. Лiтургiя павiнна перадаваць нам (або прынамсi мець магчымасць перадаваць) агромнiстае адчуванне yнiверсальнасцi Бога i мiзэрнасцi чалавека y тым выглядзе, у якiм яны з’ядналiся y неспасцiгальнай таямнiцы Езуса Хрыста, сапраyднага Бога i сапраyднага Чалавека, недасяжнага перасячэння Усяго i Нiчога y шлюбе, якi зрабiy Усё слугою Нiчога, каб з Нiчога пачало iснаваць вечнае сяброyства з Усiм. «Як жа гэта станецца, калi я мужа не ведаю?» – Я не ведаю, наколькi людскi патэнцыял можа ахапiць Бога, i нават пад натхненнем Духа гэта застаецца для мяне таямнiцай, бо нiшто з гэтага па-людску не мае «сэнсу», але yсё ж яно мае нашмат больш сэнсу, чым усё, што калiсьцi прыходзiла y галаву чалавеку. Гэта суцяшальная загадка, вакол якой традыцыйная лiтургiя круцiцца аж да пэyнай знямогi. Прыгадайце вiзантыйскi абрад з яго хвалепадобнымi паyторамi: «Госпадзе, змiлуйся» i «Дай нам, Госпадзе»; паглядзiце на традыцыйны рымскi абрад з яго геаметрычнай харэаграфiяй, змястоyнымi перыядамi цiшынi i драматычнымi жэстамi.