Апавяданьні паштовых марак пра Вялікае Княства

Зноy залунае наш штандар,

Палыхне yначы пажар,

I паходнаю трубой

Зноy паклiча нас з табой

на мужны бой

Мая Радзiма

край адзiны.

Да яго з выгнаньня

Шлях вяртаньня шлях змаганьня.

Вясна. Зараджэньне, нараджэньне, дзяцiнства, юнацтва (ад пачатку па XIV стагодзьдзе)

Спачатку былi… шляхi-дарогi

Шляx – тaкcaмa вялiкaя дapoгa, aлe мae знaчэньне бoлeй шыpoкae i yжывaeццa y caмым paзнacтaйным cэнce. Мoжa пpaлягaць нe тoлькi пa зямлi, a i пa вaдзe – вoдны шляx, нaвaт пa нeбe – Млeчны Шляx, шляx дa iншыx плянeт – зopны шляx.

Ёcць яшчэ жыцьцёвы шляx, бaявы шляx, гicтapычны шляx, a тaкcaмa – шляx як нaпpaмaк дзeйнacьцi, cпocaб i cpoдaк, якiмi дacягaeццa мэтa. Васiль Вiтка

Сонечны Падарунак з Глыбiнi Стагодзьдзяy

Звычайна гiсторыя краiны y кнiгах пачынаецца з датаy i падзеяy. Я пачну Гiсторыю нашай краiны з сонечнага каменя – Сонечнага Падарунку з Глыбiнi Стагодзьдзяy. Так называе бурштын старажытнарымскi вучоны Плiнi Старэйшы y сваёй «Натуральнай гiсторыi» згодна з легендай аб тым, што бурштын нараджаецца з сонечных прамянёy.

Пра бурштын iснуе мноства легендаy у многiх народаy. Грэкi называлi бурштын электронам – па назве зоркi Электра з сям'i Плеяд y Сузор'i Цяляцi. У старажытных грэкаy бурштын выклiкаy асаблiвую цiкавасьць сваёй здольнасьцю электрызацыi.

Самае раньняе пiсьмовае yпамiнаньне пра бурштын – клiнапiс на абелiску Х стагодзьдзя да Р.Х., якi знаходзiцца y Брытанскiм музэi.

Бурштын – адзiн з першых каштоyных камянёy, што здабывалi i выкарыстоyвалi як упрыгожваньне i як лекавы сродак нашы продкi яшчэ y часы палеалiту (450—12 тыс.

да Р.Х.).

Бурштын. Марка пошты Беларусi, выдадзеная y 2009. Марка Латвii, выдадзеная y 2020

У легендах бурштын найчасьцей узгадваецца як сьлёзы цi то з нагоды гора, цi то з нагоды радасьцi. Але насамрэч вучоныя кажуць, што бурштын – гэта сьлёзы дрэy у выглядзе смалы, што «плакалi» мiльёны гадоy таму i якiя застылi, утварыyшы сонечны камень.

Бурштын называлi золатам Поyначы, золатам Славянскiм або золатам Прыбалтыкi за яго лекавыя yласьцiвасьцi, за яго прыгажосьць i лёгкасьць у апрацоyцы i за легендарныя магiчныя yласьцiвасьцi.

І з гэтай нагоды бурштын набыy яшчэ i уласьцiвасьць тавару.

Бурштынавы шлях упершыню згадвае «бацька гiсторыi» Герадот (484 – 425 да Р.Х.), хаця шлях дзейнiчаy за тысячагодзьдзi да яго нараджэньня: вырабы з балтыйскага бурштыну былi знойдзены y грабнiцы Тутанхамона. Напрыканцы I тысячагодзьдзя да Р.Х.