Жарғақбас, Қылкеңірдек, Шибұттың шым-шытырық хикаялары

Беттерiне ?ара к?йе жа?ып, есекке терiс отыр?ызып, ауыл хал?ыны? алдында ?бден мас?аралады дейсi?! ?шеуi ж?рт алдында ?бден ?арабет болып, ендiгiде ?рлы? жасамау?а ?атты бекiндi.

«Со??ы т?йенi? ж?гi ауыр»

?шеуi ?й алдында?ы а?аш к?ле?кесiнде отыр.

– ?рлы? жасап жарытпады?, – дедi ?ылке?iрдек екеуiне кезек ?арап. – ?айта д?йiм елге ?ры атымыз шы?ып, мас?ара болды?. Ендi немен айналысса? екен? ?лде, екi ?ол?а бiр ж?мыс деп…

– ?ара?шылы?пен айналысайы?! – дедi Жар?а?бас серiгiнi? с?зiн б?лiп.

– ?ара?шылы??!

– И?, Тескентауды? бойында?ы ?лы сауда жолын бiлесi?дер ?ой.

Сол жолмен ерсiлi-?арсылы сауда керуендерi ?тедi. Мiне, соларды тонаймыз.

– Б?рекелдi! – дедi Шиб?т с?? сауса?ын шошайтып. – Б?л – ?рлы? жаса?аннан г?рi беделдiрек к?сiп. ?рi ауылдастары?ды емес, б?тен адамдарды – шетж?ртты?тарды тонайсы?. – Жар?а?басты? басынан сипайды. – Мынау жай бас емес, алтын бас ?ой!

Жар?а?бас та ?з басын ма?танышпен сипайды.

– Ендеше, б?л жоры?ты ?ай жерде, ?алайша ж?зеге асырамыз – жоспарын ??райы?.

 – дедi ?ылке?iрдек.

– «Тентек шо?пар жинайды» деген, ?ару-жара?ын да ?амдайы?.

– «?ткеннi? ора?ын, кеткеннi? кетпенiн алу ?шiн де» к?ш керек. К?ресiп, алысып жатты?айы?.

– Онда «?рыста т?рыс жо?», ал кiрiстiк…

Екеуi Жар?а?басты орта?а алып, жоспар жасау?а кiрiстi. Ерте?iне ?шеуi а?аш басына ?рмелеп, б?та? кесiп, сойыл-шо?пар жасау?а отырды. ?й алдында алысып-ж?лысып, к?ш сынасуды да ?мытпады.

***

Тескентау ?ткелi аузында бiздi? ?ш ?ара?шы шайла тiгiп жат?анына бiраз уа?ыт болды.

Белдерiнде – басы кiшiгiрiм ?ауындай ж?мырлап жоныл?ан а?аш шо?пар. Тескентауды? биiгiне кезек-кезек шы?ып, жол ?арайды.

?шеуi к?нi бойы жол а?дып, ?атты жалы?ты.

– Фу, iшiмiз пысып кеттi ?ой! К?не, бiр ермек табайы?, – дедi Шиб?т.

– ?андай ермек?

– М?селен… – басын ?асып т?рып сайда жайылып ж?рген есектерiне к?зi т?седi. – Ау, анау есектерiмiздi жарыстырып ойнайы?.

?ылке?iрдек мойнын созып жол?а ?арап:

– А?ыры б?гiн а?ды?ан жемтiк-саудагерлерiмiздi? келмейтiн т?рi бар.

Онда с?йтсек-с?йтейiк.

?шеуi сайда жайылып ж?рген есектерiн жетектеп, ?ара жолды? ?стiне ?келедi. ?ш есектi ?атарынан т?р?ызып жол?а ?аратады да, ?олдарында?ы шыбы?тарымен оларды? б?кселерiнен салып-салып ?алады.

– Ы-?ы! Ы-?ы! К?не шабы?дар!..

Бiра? есектерiнi? орындарынан ?оз?алатын т?рi к?рiнбейдi. Жондарына бат?ан шыбы?ты да елемей, есектiк мiнездерiне ба?ып, т??ырып бiр орында т?рды да ?ойды.

– «Ж?гi же?iл есек жата?ан келедi» дейдi.