Оливер Твистнинг бошидан кечирганлари

Lekin vaqt o�tishi bilan shahar va qishloqlardagi iqtisodiy-xo�jalik hayoti grajdanlar tomonidan saylanadigan kengash ixtiyoriga bo�ysunadigan kichikroq rayonlar qavm deb atala boshlagan. Dikkens zamonida Angliyada o�n besh yarim ming qavm bo�lgan. Qavm ishlarini boshqarishga ishchi va dehqonlar yo�latilmagan, zero, mulkdor aholigina saylash huquqiga ega bo�lgan, xolos.

3

…qashshoqlik haqidagi qonunni buzgan… bolalar… – Dikkens 1834-yilgi qonunni nazarda tutgan, bu qonunga binoan mehnat uyi kambag�allarga yordam ko�rsatish tarmog�ining markazida turgan; qavm ma’murlariga faqat ayrim hollardagina yetimlarni mehnat uyiga emas, fermalarga joylashtirish ruxsat etilgan; shuni aytib o�tish lozimki, bu fermalarda ham xuddi mehnat uylari kabi ularga hech qanday g�amxo�rlik ko�rsatilmas edi.

Shunday qilib, Oliverni fermaga jo�natishlari 1834-yil qonunidan bir qadar chekinish edi, shu sababdan ham Dikkeks fermadagi go�daklarni «qashshoqlik qonunini buzgan bolalar», deb ataydi.

4

Pens – chaqa, sterlingning 240 dan bir qismini tashkil qiluvchi ingliz chaqasi. (Tarj.)

5

Bidl – qavm xizmatidagi quyi mansabdor shaxs. Dastlabiga bidl qavm majlislari xat tashuvchisi, shuningdek, qavm huzuridagi tarbiyalanuvchi qashshoqlarga mutasaddi amaldorning ko�rsatmalarini bajaruvchi oddiy ijrochisi bo�lib xizmat qilgan, biroq ko�p o�tmay xuddi o�sha amaldorning vazifalarini o�z zimmasiga olib, amalda o�shaning vazifasini o�tay boshlagan – u kambag�allarning moddiy ahvoli haqidagi masalani o�z bilganicha hal qilgan, mehnat uyida, cherkovda, aksar hollarda esa qavm miqyosida politsiya nazoratini ham o�z ustiga olgan.

6

Daffi al-iksiri – mashhur bolalar suyuq dorisi; jin – qoraarcha arog�i shu nom bilan atalgan.

7

Jin – aroqning bir turi. (Tarj.)

8

Funt – 209,5 gramm, qadoq. (Tarj.)

9

Doktors Kommons – alohida – oilaviy ajralish, vasiyatnomalarni tasdiqlash hamda meros janjallari, shuningdek, ba’zi bir xil ishlar ko�riladigan cherkov sudida advokatlik xizmatini o�taydigan yuristlar korporatsiyasi (jamiyati) ushbu nom bilan atalgan.