Вершнікі на дарозе

І дадала напаyголасу, пакасiyшыся на Леля: – Той хоць гожы, а гэты i yвогуле быццам бы чалавек.

– А ён – чалавек, – сказаy Йурай вельмi сур’ёзна. – Быццам бы.

– Ну?.. – шчыра здзiвiлася Ружана.

Лель няyпэyнена пакруцiy галавою, адчуваючы, як сонна варочаецца y жылах звярыная сiла. Нечаму цёмнаму i касматаму было цесна y iм, i косткi ламiла, быццам звер, заключаны y Лелева цела, як у клетку, рваyся вонкi.

– Чалавек, – прагаварыy Лель упарта, нiбыта сам сябе пераконваючы.

А змрок гусцеy, затапляючы навакольныя yзгоркi i векавыя дубровы, ажно пакуль не выкацiлася, рассыпаючы сярэбранае святло, бледная поyня.

І тады над возерам, па якiм паплыла, гушкаючыся на хвалях, дарожка месяцовага святла, пранёсся крык, не звярыны i не чалавечы. Роспачны, вiсклiвы голас далёка раскатваyся над дубравамi, цяжэy, пераходзячы ледзь не y хрып, i абрываyся. І ад гэтага вусцiшнага, нечуванага зыку ажно кроy застывала y жылах.

– Што гэта?.. – шэптам спытала Ружана, зiрнуyшы на лютнiста. Той толькi прыклаy палец да вуснаy – маyляy, сцiшся.

А пагорак скалануyся – раз, другi, – як бы адгукаючыся на цяжкiя крокi. Зялёны агонь задрыжаy i баязлiва ачэз, прыпадаючы да зямлi. Йурай, блiскаючы вачыма, уважлiва прыглядаyся да цемры yнiзе, засяроджаны, напяты. Ружана перарывiста выдыхнула i бязгучна сцягнула лук з-за плеч, паспрабавала пальцам цецiву, папляскала па калчане. Падмiргнула знiякавеламу Лелю, якi трывожна прыслухоyваyся да даyкай цiшынi.

Далей ад возера чуваць было слабы, як бы прыдушаны цемраю крык казулi, i iмклiвы рагаты цень, кульгаючы, прамiльгнуy унiзе, на фоне светлай вады.

Прамiльгнуy – i знiк дзесь убаку. І амаль адразу па азёрнай кромцы iмклiва пранеслася нешта яшчэ, нешта вялiзнае, падобнае да цёмнага стога, i зноy прагучаy такi самы крык, толькi куды як грамчэй. Ружана паморшчылася, прыкрываючы далонямi вушы, Йурай коратка кiyнуy Лелю над вогнiшчам.

– Час, – прамовiy лютнiст аднымi вуснамi.

Чароyны агонь тут жа цалкам сышоy у зямлю, быццам i не было яго тут.

А Йурай пругка падхапiyся i пакрочыy унiз, у цемру, i Ружана з Лелем, пераглянуyшыся, рушылi следам, блытаючыся y высокай траве. Спускаючыся па схiле, яны абачлiва yзялi трохi yбок, каб абысцi тое месца, дзе толькi што страшнае нешта заходзiлася немым крыкам. Льсняныя драпежныя ценi падымалi галовы, сычэлi па-змяiнаму, заступалi шлях. І пелi – цяпер Лель нават мог разабраць гэты варожы спеy, поyны Голаду, падобнага да таго, што варушыyся i y яго самога yнутры.