Ел Шоңы. Бесінді. III кітап

М?нда?ы та?ы бiр ойы Шо?ны? Ахметжаныны? iскерлiгiн сынау болатын. Со??ы кезде ауыл арасында?ы дау?а билермен ?атар Ахметжанды жiберудi ?детке айналдыр?ан. ?кесiнi? айтуы бойынша оны болысты? ж?мыс?а, шаруа?а баулып ж?рген едi. Ахметжан да ерте?гiлiк ?кесi ж?мса?ан шаруа?а бар?ысы келмей, зор?а кеткен.

Шо? алдында Ахметжанды А?молада орысша бiраз о?ыт?ан, не екенiн бiлмейтiн, орысша о?у?а ??марлы?ы жо? едi оны?. ?йге ?айтып келе берген. Сонда да ?йде отыр?ызбайтын, Шо? Тел?озыныны? айтуымен баласын анда-мында?ы даулы м?селеге ж?мсай беретiн.

Осылай бiртiндеп ?йрететiнiне ?мiтi бар едi. Б?гiн зор?а жiберген. «Ана адам ма?ан арыз айтып келiп отыр. Сонды?тан сенi ж?мсап отырмын. Сен мiндеттi т?рде барасы?» деген.

?аза?тар мен орыстар арасында бол?ан дау?а ептеген орысшасы бар Ахметжанды жiберiп, дауды шешуде баласыны? ?аншалы?ты ?абiлетi барын бай?ау едi м?нысы. ?рбiр осындай кездесулерден кейiн Ахметжан?а жiберген ?ателiктерiн айтып отыратын. ?кесiнi? м?нысын ол жа?тырмайтын. Амалсыздан баратын.

Та?ерте? де сондай бiр мiнез к?рсеткен. Тел?озы да, Шо?ны? Ахметжанды ж?мса?анымен, онда еш?андай ы?ылас жо?ын бай?ап ж?ретiн. Бай?а?ыш, к?реген Тел?озы бiрде айт?ан: «Шо?, ана Оспанды неге ж?мсамайсы?, оны? ?абылетi Ахметжаннан ?лде?айда жо?ары т?р».

Шо? Оспан барса елден анау-мынауды с?ра?ыш екенiн бiлетiн. Содан кейiн оны ж?мсамайтын.

Болыстар-билер орындарына балаларын тартып жататын. Шо? болысты?тан кетсе, т?бiнде орнына Оспанды ?ой?ызу болатын Тел?озыны? ойы. ?лгiндей с?зден кейiн бiрде айт?ан: «оны? ?олынан болысты? келмейдi» деген.

Тел?озыны? айтар с?зi к?п едi, бiра? Шо?ны? к??iлiне ?арап айтпа?ан. Сонымен с?з бiтiп ?ал?ан. Тел?озы б?дан кейiн Шо??а айтпайтын бол?ан едi. Бiра? к??iлiнде болыс болу?а Ахметжаннан г?рi Оспан лайы?ты деген ой берiк орнап ?ал?ан.

Шо? ??стан келiп аттан т?стi. Кермеден Ахметжанны? атын к?ре алмады. Оны? тапсырмасын тындыр?ан со? сол жа?тан ?ыдырып кететiнi де бар едi. Шо? оны? ондай мiнезiн жа?тырмайды. Ы??ай айтып отырады, ?уелi шаруаны ?алай тындыр?аны?ды ма?ан айт, содан кейiн ?айда кетсе? де бара бер дейтiн.

?анша айтса да тiлiн ал?ыза алмай ж?р. Осы ?ылы?ына ?арай б?л бала берекесiздеу болады деп де ойлап ?оятыны да бар едi. Ахметжанны? Сарыто?а?а елiгiп, домбыра тартып, ?н салуы к?бейiп кеткен со??ы кезде. Шо? баласыны? онысын жа?тырмайтын. Оны? ?зi т?рiздi саясатпен к?бiрек айналысуын тiлейтiн. Оны? домбыра?а ??марлы?ы уа?ытша екенiн бiлетiн. Тере?деп жат?ан ?нерi жо? екенiн сезетiн.