Ел Шоңы. Бесінді. III кітап

– Сонда бiздi ?алай атайсыз?

– Сiздер киргизсыздар!

– Ал Алатауды? о?т?стiгiнде жат?ан халы?ты ?алай атайсыздар?

– Олар да киргиздар, сiздер де киргизсыздар!

Шо? орыстарды? ?здерiнен ат с?рап жат?анын бiлiп, жолай Карбышевтi? А?ыбай балаларыны? ?йiне ?он?аннан кейiн, оязды? с?здерiнен со?, ?зiнде бiр сенiм пайда бол?ан. Орыстарды? ?аза?тар?а к?з?арасы ?згере баста?анын бiлген. Сол бойына жiгер бердi. Шо? ?зiн еркiн сезiнiп, с?ра?ан едi.

– Рас, оларды ?ыр?ыздар дейдi. Бiз ?аза?тармыз. Содан кейiн Кенесары олармен со?ысты ?ой.

Бiр халы? болса неге со?ысады!

– Б?л арада ол адам туралы айтпа?ыз. Ол – т?ре, Шы??ысхан т??ымы. Сiздер киргиздарсыздар, бiздi? о?ымыстылар солай дейдi. Оны ?ылым жолымен д?лелдеген.

– Сiзгерге ?алымдар д?рыс м?лiмет бермеген болуы керек, Алатауды? терiскейiнде жат?ан халы?ты атам заманнан ?аза?тар дейдi.

Генерал Шо?ны? б?л с?зiн жа?тырмай, шамданып ?ал?ан сия?ты:

– Сiздердi терiстiк киргиздары, ал оларды о?т?стiк киргиздары дейдi.

Мен сол туралы айтып отырмын ?ой.

На?ыз казактар осында к?шiп келiп жат?ан казактар. Олар бiр кезде бiр жа?дайлар?а байланысты б?л арадан кетiп ?ал?ан. Олар ендi аталарыны? ?скен, ?нген жерiне ?айтып келiп жатыр. Тарихта б?л бая?ыда д?лелденген. Бiздi? тарихшыларды? ол айт?анын ?ате демеймiз.

Шо? мына адам сауатсыз ба, ?лде ?дейi ?дейi айтып т?р ма бiлмедi. Б?л арада кейiн шегiншектеудi? орынсыз екенiн бiлiп:

– Орыс тарихшылары ?ткенге жа?сылап ??iлмеген. Сонды?тан осындай ?ателiктер жiберiп отыр.

– Сiз бiлесiз де, бiр кезде сiздердi ?ыпша? деп ата?ан.

?ыпша?ты? жерi ?ай жер екенiн бiлесiз бе? Оларды? жерi Бай?ал жа?та бол?ан. Ал б?л жер казактардiкi…

Шо? мына генералды? тарихтан сауаты жо? екенiн, бiра? ?лгi шатасуды ?дейi жасап отыр?анын бiлдi. Содан кейiн айт?ан:

– Бай?ал бойы да, б?л ара да ?аза?тардiкi. Сiздер ?здерi?iздi к?ршi жат?ан казактар?а ?арап ?аза?пыз деп ж?рсiздер. Бiздi? халы?ты? аты ?ш-т?рт рет ?згерген. Сiз айт?ан ?ыпша? кейiн ?аза? атан?ан. Бертiнде ?аза? с?зiн б?л кiсiлер бiзден ал?ан болуы керек.

 – Шо? алдында?ы с?здi генерал саясат?а берiлiп айтып т?р?анын бiлдi, содан кейiн осылай айтып т?р едi. М?нымен оны же?е алмайтынын Шо? т?сiнiп, – мен сiзбен дауласпаймын. Т?бiнде тарихшылар ?айта зерттеп айтар, – дедi.

– Д?рыс айтасыз, тарихшылар д?лелдейдi. Мен сiзге та?ы бiр с?ра? бергiм келiп т?р. Сiз б?л араны киргиздар жерi деп отырсыз. Олар ?за? уа?ыт осы арада т?рса мына тау басында неге ?ар жатыр бiлесiз бе? Ал бiздi? казактар бiледi.