Знатныя гісторыі: эліта Гродна ў перыяд XVI—XVIII стагоддзяў

Згодна з яго публiкацыяй, цела Баторыя адправiлi з Гродна 29 красавiка 1588 года.

Такiм чынам, цела караля знаходзiлася y Гродне больш за год i чатыры месяцы, або некалькi больш за 500 дзён.

Месца, у якiм захоyвалi парэшткi памерлага, таксама з'яyляецца прадметам дыскусiй. Найбольш лагiчнымi варыянтамi выглядаюць замак, а таксама пабудаваны Баторыем храм, вядомы пазней як Фара Вiтаyта, i будынак насупраць гэтага храма, якi стаяy на месцы палаца Тэкстыльшчыкаy. У Нямцэвiча пазначана, што выносiлi цела з будынка, названага y арыгiнале «gmach».

Існуе, акрамя таго, гiпотэза аб тым, што yнутраныя органы караля засталiся недзе y Гродне, бо y тыя часы цела маглi пахаваць асобна ад, напрыклад, сэрца.

Перад адпраyкай астанкаy манарха была праведзена служба, а несцi цела Баторыя павiнны былi дваране, у тым лiку i важныя саноyнiкi ВКЛ, сярод якiх, адзiн з лепшых палкаводцаy краiны за yсю яе гiсторыю, Кшыштаф Радзiвiл Пярун.

Ролi y цырымонii былi строга абумоyлены. Многiя шляхцiчы неслi y руках свечкi. Цела караля паклалi на воз-катафалк, аздоблены чорнай тканiнай i з чорным полагам, на якiм быy вялiкi белы крыж. Каля касцёлаy, з якiх чуyся звон, усталi сотнi жабракоy, апранутых у спецыяльнае адзенне. Воз быy запрэжаны коньмi y чорных капюшонах з гербамi караля. Наперадзе iншых, падчас вынасу цела манарха, iшлi капеланы караля, пасля рухалiся харунжыя са сцягамi, а за iмi неслi астанкi Баторыя, далей крочылi вiленскi, полацкi i наваградскi ваяводы, якiя неслi карону, скiпетр i дзяржаву манарха.

Пасля yрачыстага выезду з Гродна, цела караля даехала да польскай сталiцы y маi 1588 года.

Надмагiльны помнiк Баторыя y Кракаве. Фота Ігнацыя Крыгера.

Цырымонiя пахавання y Кракаве доyжылася некалькi дзён, i яе yдзельнiкi выконвалi розныя сiмвалiчныя дзеяннi, у прыватнасцi, абрад меркаваy нават уезд у касцёл вершнiка на канi i y даспехах, а потым падзенне яго, з гучным шумам, што павiнна было абазначаць смерць караля-рыцара.

Над магiлай Баторыя yзвялi прыгожы помнiк, якi турысты могуць убачыць у кафедральным саборы Вавеля.