Беседы с Тукаем / Тукай белән әңгәмәләр

– Икенче яктан караганда, кешед? ?з-?зен ярату хисе ?лешч? булырга тиеш л?баса! Югыйс? ?з к?че?? ышану к??еле?д? ?ирлек таба алмаячак. ? яшьлект? беркад?р со?гарып кил? торган, т??риб? аша бирелг?н нигъм?тл?рне ??ркем бел?.

Г. Т. Тугъры караш, т?пле гакыл…

– Лекциял?р укыган шагыйрь буларак, татар баласына нинди н?сыйх?т бирер идегез?

Г. Т. И ?ир й?зенд?ге ф?решт?, син бу милл?тне? ?мете ??р эшт?… Очып т?ш т? балалык бишегенн?н, ябыш – аерылма м?кт?п ишегенн?н… Сине? бу барган юлы? – галимн?р юлы; бу юл бел?н барлык олы кешел?р ?итешк?н… К?не килер: сине? д? урыны? б?ек булыр; ихтимал, исеме? алтын бел?н язылыр… Барлык м?селманнарны? уртаклыгы сез… Гыйлем йозагыны? ачкычы сез, т?р?ккый к?кл?рне? баскычы сез… Черек милл?т ?чен сынмас тер?к сез; тугыз корбан суеп алган тел?к сез.

– Г?рч? ?земне? каланчадан к?залласам да, бу ????тт?н сорашып каласым кил?: с?з нинди корбан турында бара?

Г. Т. Терелер ?чен корбан кир?к… Фида булган… бер ?ан кир?к.

– Милл?тне савыктыру ?ченме?

Г.

Т. Д?рест.

– Ни ?чен ?ле корбан саны н?къ мен? тугыз килеп чыга? Х?ер, моны ачыклау озаккарак кит?р. Х?зерг? анысы сер булып калсын – алдагы с?йл?ш?л?рне? берсенд? т?фсилл?п а?латырбыз… Кыскасы, н?сыйх?т бир?егезд?н шул сизел? ки, сез яшьл?рг? зур ышаныч баглыйсыз. Мыжык карт сыман, ?лк?н буынны? яшьлек елларын иск? т?шереп, чагыштыра-чагыштыра, аларны ?аман саен с?г?рг? кы?рап тормыйсыз.

Г. Т. Изм?сен яшьл?рне д? к?пт?н яше ?тк?н кеше!.. Батсын фанатиклар! Яш?сен я?а, яшь милл?т ка?арманнары!

– ??г?м?не алып баручы буларак, исегезг? т?шереп ?т?рг? м??б?рмен: безне? озынгарак сузылган ошбу с?йл?ш?д? татар халкы язмышы ?з?кк? алына.

Сорау-?авапларны? болай д?вамлы килеп чыгуы н?къ мен? тема м??имлеген? б?йледер. Икебез д? сизм?ст?н, аеруча ???миятле м?сь?л?л?рг? кат-кат ?йл?неп кайтабыз. К?реп торам, ?зегез д? ??рбер т?шенч?г? милли т?смер бирерг? тырышасыз.

Г. Т. К??елем «милли» диг?н с?зне с?я – белмим, нид?н?

– Бер олы гамь бил?п алгач, калеб шундый хал?тк? кер?дер инде.

Г. Т. Милл?тне к?т?рерг? к??елем ашыга ??м ашкына… К?рерг? ?анлылык вакытын татарны?.

– Бу ????тт?н ?з диг?негезд? тору хокук сакчысы гам?лен х?терл?теп куя.

Г. Т. Бик нык торам ?з хакымны тел??д? мин, ??н?з шул ук хокук к?ен к?йл??д? мин… Изге эштер тартышмаклык хокук ?чен… Тартыш кир?к, кир?к тартыш… Хакъкыбыз уртак ватанда шактый ук!

– Моны? шулай булуын, ?лб?тт?, гавам да а?лый.