Беседы с Тукаем / Тукай белән әңгәмәләр

М?х?мм?тгали башы булып, ?ле ул да 200 ме? сум тора…

– С?з Иран ша?ыны? башы турында бара кебек.

Г. Т. Ие… Кем бел?, б?лки, минеке миллион т??к? тора торгандыр. ?ле бит мин, ит базарына чыгып та, башымны б?к?нг? куеп хак бирдерг?нем юк.

– Сезне? ?авап с?зегез сарказмга авышып китте.

Г. Т. Юк, мин ифрат ?итди ?йт?м… Алардан бер д? кот чыкмый; нид?ндер ?аннарым бу куркулардан бер д? сызланмый.

– Дим?к, язу-сызуны? х?т?р яклары гасырлар д?вамында аерым язмышларны сынап торса да, сез к?кт?н бирелг?н талантыгызны ?д?биятта раслау эшен? ?ич икел?нм?ст?н алынгансыз.

Г. Т. Б?рел?рд?н куркъдис??, урманга бармау яхшырак… Озайттылар ми?а кул т?рле м?лгунь к?ч, кара к?чл?р, тел?п с?ндерм?г? к??елемд? янган изге йолдызны. В?л?кин с?нм?де ул… Ничаклы изс? д?нья, ирке бар – куркытмыйдыр безне; елар ?ирд? к?л?м мин, ?ич чытып тормыйм а?ар й?зне.

– Без инде язучылык миссиясен ??г?м?безд? беркад?р ачыклап ?ттек. Кал?мг? й?кл?нг?н т?п вазифаны ??рбер и?атчы ?зенч? а?лата. Ничекл?р ген? т?шендерм?, аны ?з халкы? язмышыннан берничек т? аерып булмый.

Г. Т. Милл?т, бичара, ??лак?тне? чиген? ?итк?н… Тик кал?мн?н ген? х?ят, тик кал?мн?н ген? н??ат[71 - Н??ат – котылу, ис?н калу.] к?т?.

– Мондый ?т? катлаулы вазгыятьт?, кал?мн?н ген? т?гел, ??ркемн?н д? и?ти?ат сорала.

Г. Т. Зыялыларымызга ??рничек ??сар?тле[72 - ??сар?тле – гаярь.] пожарныйлар кеби, …д?рл?п янган милл?тне, тизр?к утка атылып, коткарырга тырышу фарыздыр. Пожарны читт?н тамаша кыйлып кына к?леп тормак – ирлек т?гелдер.

– ?зегезне? м?катд?с бурычыгызны, к?р?м, артыгы бел?н а?лыйсыз.

Г. Т. Язу язмактан ма гад?[73 - Ма гад? – башка.] юк базарым… Ушбу милл?т ертыгыны? ??ен ??йлим, ?ебем – кара, ин?м – кал?м… ??р минут минн?н тели д?нья к??ел ?имешл?рен.

– И?атыгызны? башында сез: «Кал?м ул – чирг? д?ва, кайгыны юар сабындыр», – дип иск?рт? ясыйсыз. Д?ресен ?йтик, ?зене? х?л?л хакын даулаган халыкка яш?? д?рте бирерд?й ?с?рл?регез ян?ш?сенд? ??рбарча шигъри к?з?н?генн?н ?т? таныш а?-зар т?гелеп торганнары да байтак.

Г. Т. Кайгы-х?ср?тк? корылган асылым-нигезем, ни эшлим?.. Ачы булгач к??елем, шигырем ачы чыга… ?рни-?рни л?гън?т ?йт?м тиск?ре бу д?ньяга… Яманлыклар т?мам мине котырталар, таяк берл? г?я корсакка т?рт?л?р; «Ниг? болай?», «Ярамый!» – дип с?йл?ндереп, «Тф?, чортлар! Ахмаклар!» – дип т?керт?л?р.

– ?мма сезне? ??р?х?тле й?р?гегезд?ге к?т?ренке рух бу яманлыклар йогынтысыннан к?пк? к?члер?к л?баса.