Беседы с Тукаем / Тукай белән әңгәмәләр

Бу ике гаеплене ????нн?мне? аулак почмагына гына илтеп, калын зын?ырлар ил? асылган ике зур казаннарга икесен д? салдылар. Зобанилар ?з куллары ил? казаннар астына ут яктылар. Утны? эсселегенн?н ????нн?мне? ташлары сикер? иде.

Бу р?вешч? нич? гомерл?р, нич? й?з еллар янгач, Каракны? астындагы ут с?нде; М?х?ррир астындагы ут минуттан минутка кыза ??м эссел?н? бара. М?х?рриремез к??еленн?н утны? с?н?ен к?т?, котылуны ?мет ит?. Ипт?ше котылып, бу ялгыз гына калганга бик к??елсез булдымы – М?х?ррир ?ф?нде, Аллага сукранып, ачы газап эченд? бу с?зл?рне ?йт? иде: «И Ходаем!.

. Минем ни г?на?ым бар? Гомерем буе китап яздым, б?тен ?ир й?зен? исемем таралды. Гаебем булса, тик азрак иркенр?к язганмын. Бу ни б?ла бу? Мин Карактан да начар булырмын дип уйламаган идем…»

М?х?ррир шулай мыгырдап торганда, кис?кт?н ????нн?м т?тенн?ре арасыннан к?зл?ре яшенд?й ялтыраган, кулында г?рзи, ч?ч арасында ?ыланнар ыжылдап тора, кап-кара й?зле, арыслан тырнаклы бер зобани чыгып, М?х?ррир ?стен? утлар ч?чеп: «И б?дб?хет! Синме динг? тарайды?? Синме н?феск? охшаган эшне, ш?ригать куша, диде?? ??м син Карак ил? ?зе?не бер к?рм?кче буласы?мы? Ул Каракны? зарары ?зе тере вакытта гына булды, ?мма… сине? бозыклыклары?, сине? усаллыклары? д?нья гомере бетк?нче барды; кайчан кояш чыкса, син калдырган усаллык, бозыклыклар да д?ньяга чыга иде.

Сине? ?имеш сулары? ил? исереп сугышып, ?лтерешеп й?р?чел?р, сине? хатын-кыз качмасын диг?нг? ияр?чел?р зина, ф?хешлекл?р ил? башлары ?йл?неп, д?нья-ахир?т б?хетл?ренн?н коры калганнар. Шул ?лтереш?чел?рне? бер тамчы канына, ?ылаучыларны? бер тамчы к?з яшен? – ??мм?сен? син гаеплесе?…» – дип орышып, шелт?л?п, М?х?ррирне? ?стен? казан капкачын шалт иттереп япты да китте.

– Илл? гыйбр?тле хик?я. Мондый ??зага тарудан Раббым саклый к?рсен!

Г. Т. Ярд?менд? ??р заманда Алла бар.

– Чын с?нгатьне ?хлакый башлангычтан башка к?з алдына китереп булмый, бары ?д?п югарылыгыннан гына ул тормыш д?реслеген чагылдыра ала. ?леге хак с?зл?рне хуплау да соралмый.

Г. Т. Мин ?зем лично тормыштан, аны тасвирдан, аны? хакында уйланудан т?мам биздем. Мен? шул биз? с?б?бенн?н… шушылай дип бер шигырьчек яза башладым:

К?з карашымда х?зер ?зг?рде ?шъялар[78 - ?шъя – ?йбер.] т?се;

Сизл?: ?тте яшь вакытлар, ?итте гомрем яртысы…

– Бу д?ньядагы ?йберл?рне? т?рл?неше хаклыкка м?н?с?б?тегезне ?зг?ртм?г?ндер бит?

Г. Т. И ?ир шары! Нид?н, белмим, хак с?йг?нг? ме? кат сине? ?сте?н?н д? асты? яхшы.