Амир Темур севган юрт

G�orga daryo tomondan 60 gradusdan kam bo�lmagan o�rlikdan chiqib boriladi. Yo�l chag�ir mayda toshli, yurish oson emas. Charchoqlaringiz g�orga yetib borgach, butunlay unutiladi. Bu tabarruk maskanni dunyoning turli shaharlaridan har xil maqsadlarda kelib ko�rib ketishgan, lekin qadam-baqadam o�rganilmagan. Manbalarda 616 metr, deb ko�rsatilgan. Odamlar naql qilishicha, undan ketgan kishi Samarqanddan chiqar emish. G�orni shartli ravishda ikki qismga bo�lganlar – Otxona va Asosiy qism.

Eng katta joyda odimlovchi ekskavator bemalol joylashadi, eng tor joyidan esa o�rtacha semizlikdagi odam arang emaklab o�tadi. Juda qorong�i (hatto qo�lingizni ko�rmaysiz), ichi nam, tor izdan yuriladi. Ba’zi zallarda chiroq nurida stalaktit-stalakmitlar podsho saroyidagidek tovlanadi. To�rida ko�l bor, unga shovullab suv quyilib turadi, biroq sathi ko�tarilmaydi. Bir marta borganimizda ko�l butunlay qurib qolgan ekan. Boshqa safar esa ko�ldan ham o�tishga muvaffaq bo�lganmiz. Uning o�ng tarafidan kechib o�tdik-da, tor yo�lakdan yonlab 15 metrlar yurdik. Keyin keng zalga chiqib qoldik. Uning to�rida xuddi qo�lda tekislangandek ulkan tosh supa bor edi. Yuqori tubsiz balandlik bo�lib, bo�shliqlar (balki yo�lakning davomi) ko�zga tashlanardi. Ularga narvonsiz chiqib bo�lmasdi.

Bu yerdagi har bir tosh, har bir qadam tilsim. Unda Amir Temur bo�lgani, balki uzoq makon qurgani shubhasiz, chunki kirish joyidagi g�orning og�zida uzunligi 20–25 metr, balandligi 5–6 metr chamasida tosh terib, supa yasashgan.

Toshlar g�isht singari juda silliq terilgan va orasiga baquvvat yog�ochlar tashlanib, mustahkamlangan…

Ekspeditsiya qatnashchilari ana shu ulkan supa ustida uchrashadilar, bir yoki ikki kecha tunab, atrofni kuzatadilar. Shuningdek, o�z safarlari taassurotlari bilan o�rtoqlashadilar, ba’zi hal qilinmagan masalalarni kelishadilar-da, birinchi guruh ikkinchi guruhning yo�li bilan (va aksincha) ekspeditsiyani davom ettiradilar.

Qayta uchrashuv Toshkentda bo�ladi.

Toshkent–Toshqo�rg�on marshruti bo�ylab o�tkaziladigan bu ekspeditsiyaga puxta tayyorgarlik ko�rish kerak. Avvalo, yurish o�tadigan yo�l atroflicha o�rganilishi, har kungi harakat miqyosi (necha kilometr yo�l bosiladi, qayerda tunaladi kabi masalalar) aniq belgilab olinishi lozim. Yurishni maxsus shtab kuzatib boradi, kerakli yordam uyushtiriladi.