Вершнікі на дарозе

Як думаеш, чаму каменныя чары yкрываюць усю гэтую зямлю? Чаму прошчы раскiданыя па самых глухiх кутках?

– Я не… – прамармытаy Лель, прысаромлены, адчуваючы, што яму i насамрэч зазiрнулi y не самыя годныя думкi. – Не, не ведаю. Чаму?

– Таму што, – адчаканiy лютнiст, – гэтыя чары аддзяляюць нас ад нечага, што страшнейшае за «не-людзей». Або нават за чалавечых дзяцей.

– І што гэта? – Лель зацiкаyлена прыyзняy бровы. – Тое страшнейшае?

У перачутых iм бабулiных казках нiчога такога не было, ды i Лелю цяжкавата было yявiць штосьцi болей жудаснае, чым Дзiкi Гон.

Цi чары, здольныя пераyтварыць чалавека y звера. Цi… Тут Лель прыгадаy чорныя безданi y зрэнках Той, у сне, якi не быy сном, i скалануyся, быццам ад халоднага ветру.

– Можа быць, – нядобра yхмыльнуyся лютнiст, – гэта пачвары, што паглынаюць тых, хто задае зашмат пытанняy!

Лель змрочна засоп. «А можа быць, – працягнуy ён пра сябе, перадражнiваючы, – можа быць, ты проста не хочаш адказваць».

Праyда, выпрабоyваць цярплiвасць Йурая або нават i тых уяyных пачвар Лель не рашыyся i палiчыy за лепшае замаyчаць.

Ваколiца, падобна, сапраyды была добра абжытая, бо чым далей, тым болей сустракалася iм людзей. Хтосьцi працаваy у полi i паварочваyся на конскi тупат, прыглядаючыся да вершнiкаy. Хтосьцi прамiнаy пратаптанымi сцежкамi да сялiб, несучы мяхi цi кошыкi, а то i вязанкi дроy. Раз-пораз i вазы паyзлi па дарозе, насустрач цi y той жа бок, i суровыя барадатыя вознiкi падазрона касiлiся на нябачаных верасовых скакуноy.

Хутка за блiжняй дубровай паказалася yмацаванае селiшча, i на драyляных вежах за yтравелымi равамi танчылi пад ветрам барвовыя сцягi. Стуль неслiся чалавечыя галасы, пах дыму i голас металу пад кавальскiм молатам. Туды, да дыму i металу, паyзло некалькi цяжка нагружаных вазоy, грукаталi коламi па пад’ёмным мосце. Лель пытальна зiрнуy на Йурая, але той адмоyна пахiтаy галавой: iх дарога iшла далей на поyнач.

І чым далей яна iшла, тым больш занядбанымi, здзiчэлымi станавiлiся мясцiны. За наступным жа раздарожжам пазнiкалi дымы раскiданых па дубовых узгорках селiшчаy. Не бялелi на схiлах авечыя чароды, не падавала голасу жалейка. Хутка стала вiдавочна, што шлях сюды быy закiнуты: каляiны зарасталi травою. Вакол раптоyна раскiнулася бязлюддзе – зусiм як на верасовых пустках, – i расцякалася цiшыня, даyкая, цяжкая, як бы пераднавальнiчная.