Вершнікі на дарозе

Йурай апусцiyся на адно калена побач з зыркiмi плямiнамi пад тонкiмi рабiнкамi, вывучаючы сляды блiжэй. А Лель выразна пачуy, як узрыкваюць галодныя ценi, як сквапна цягнуцца яны да яшчэ не астылай жывой крывi. І сам пачуваy сябе стомленым падранкам, за якiм спяшаецца драпежнiк. І думаy: «А цi сапраyды варта iм iсцi за той параненаю казуляй, калi тыя, галодныя, прагныя, неадступна крочаць па тым следзе таксама?»

Лель нават паспрабаваy – шэптам – задаць гэтае пытанне лютнiсту. Той, ацiраючы пальцы аб лiсце арэшнiку, пакруцiy галавой, дзынкаючы завушнiцай.

– Гэтыя – драбяза, – спакойна адказаy Йурай. – На гэтых ты нават не зважай, чалавечае дзiця. Горшае чакае наперадзе, вер мне.

– І чаму наперадзе заyжды горшае, – забурчаy Лель сабе пад нос, стараючыся не заyважаць няспынны рух льсняных драпежных ценяy па баках. Лютнiст, пачуyшы ягонае бурчанне, крывенька yсмiхнуyся.

– Дурны верыць у шчаслiвы выпадак, – мовiy. – Мудры рыхтуецца да горшага.

– То лепей, значыць, быць дурнем, – бурклiва адгукнуyся Лель.

 – Калi мудрацам усё роyна шчаслiвых выпадкаy не свецiць.

На гэта лютнiст адказаy прыдушаным смяшком.

– Паспрабуй, – параiy весела. – Раптам атрымаецца.

Неба паступова згасала над рабiнамi, над зялёнымi шапкамi дубоy, i ценi гусцелi, нахабна падкочвалiся блiжэй i блiжэй. І цiшыня гусцела таксама, налiвалася варожасцю, цiснула на вушы, абляпляла твар, замiнаючы дыхаць. Лель ледзь перастаyляy ногi, iдучы за Йураем, i часта ацiраy пот з iлба, i нiяк не мог перавесцi дыханне.

А пасля дубы расступiлiся, i стала вiдаць светлыя хвалi возера, пафарбаваныя захадам.

З узгорка, на якiм яны прыпынiлiся, ясна праступала yнiзе круглае азёрнае ложа, i скалiсты астравок сярод хваляy, i пакатыя берагi y касматай поyсцi цёмнай травы. Далей паблiсквала рака – тая самая, мусiць, што бегла, укрытая алешнiкам, уздоyж закiнутай дарогi. На дальнiм беразе вiдаць было колькi счарнелых ад часу i сырасцi, добра патрапаных непагаддзю будынкаy, верагодна, закiнутых. Калi нехта i спрабаваy тут абжыцца, то досыць даyно сышоy.

Вецер прыносiy з азёрнай далiны шэпты трыснягоy i дробныя пырскi вады. Па чыстай вадзяной паверхнi плылi адбiткi падсiненых хмараy, i yсё вакол выглядала спакойным i замiраным. Толькi ад гэтай навакольнай замiранасцi трывога разгаралася яшчэ мацней, i сэрца тахкала часта, быццам спрабавала выскачыць з грудзей.

На дубовым узгорку, гледзячы на возера, у якiм згасала неба, яны прыселi адпачыць – цi, як удакладнiy Йурай, прычакаць.