Уладар рыбаў

Хто паверыць у сур’ёзнасць намеру?

– Маеш рацыю. – Хлопцы выпiлi, i Вiнусь працягнуy: – Сапраyды, ад часоy Багушэвiча мы, беларусы, толькi i робiм, што даказваем усяму свету: мы гэткiя людзкiя, як i вы, паночкi, i мова нашая нiчым не горшая за вашую, прымеце нас да сябе, не зневажайце, калi ласачка. Аднак жа з тых часоy нiчога не мяняецца i гучыць, i гучыць увушшу адвечнае: «Бо я мужык, дурны мужык». Можа, раней гэтыя словы i маглi абудзiць ягоную годнасць. Але задоyга мужыку гэтае паyтаралi. I прызвычаiyся ён. Ну, дурны, чорт яго бяры.

Вунь рускаму Івану-дурню як шэнцiла! Мо яно не так i блага дурнем быць. А менталiтэт жа iншы – дурнем прыкiнуyся, а што далей – не ведае, так i yвайшоy у ролю – ну не «ушлыя» мы, па-iншаму нам дзейнiчаць трэба. Ай, давай лепш не будзем пра гэта, – махнуy рукой Вiнусь, – балюча, далiбог.

– Вось i я кажу, што трэба перастаць нешта даказваць, трэба проста жыць з усведамленнем уласнай годнасцi. Ну, добра-добра, маyчу, – наyздзiy хутка пагадзiyся Анцiк. – Цс-с-с, – прыклаy палец да вуснаy.

 – А гарэлачка канчаецца, – пабоyтаy рэшткi y бутэльцы. – Добра ты жывеш, буржуiн, – агледзеy пакой. – Усё y цябе ахайненька, па сваiх месцах. Нi табе адзежыны якой не валяецца, анi посуду бруднага, проста хлопчык-званочак, – хiтра-напружана прыплюшчыy вока, – Кiця, вiдаць, прыбiрае? За сякiя-такiя твае паслугi? – тнуy Вiнуся кулаком у плячук.

Вiнусь надзьмуyся i буркнуy:

– Ды йдзi ты! Дык вось чаго ты прыйшоy?

– Ды я не сярдую, ведаю гэтую сучку, усё адно да мяне прыбяжыць, язык высалапiyшы, – Анцiк, набычыyшыся, стукнуy кулаком па стале.

 – Адпомсцiць, бач, мне захацела…

– А ты б ажанiyся, мо яна б сябе так не паводзiла.

– Шлюб? Ды звар’яцеy ты цi што? Дзецi пойдуць, а дзе я пiсаць буду? У ванне? Гэтак мы нiчым адно аднаму не абавязаныя, у любы момант магу нагой пад зад выпхнуць.

– А як яна цябе?

– А лiха з ёй. – Заспяваy: «А я знайду другую…» – Давай вуп’емо, Вiна, даyно не каштаваy ты дрына. – А yжо й пiць няма чаго, гыль-гыль-гыль, – перакулiy пустую пляшку, робячы выгляд, што п’е.

 – Збiрайся, хадзем.

– Навошта? – азваyся падпiты таксама Вiнусь.

– Колькi нi купляй – усё адно двойчы бегаць.

Вулiца сустрэла раскiслым снегам пад нагамi ды iмжакай. Вiнусь не памятаy, як апынулiся перад вiтрынай. «Вiна» – утаропiyся y надпiс ён.

– Што за трасца, нiбы yвесь свет дамовiyся здзекавацца з мяне, – узлаваyся пра сябе. Потым перавёy пагляд на другую палову вiтрыны: «гарэлачная». – Цьфу ты, вiна-гарэлачная крама.