Беларуская лiтаратура

На Беларусi вылучаюцца “высокае” (творы якога напiсаны на польскай, лацiнскай, стараславянскай мовах), “сярэдняе” (разлiчанае на бяднейшую шляхту i гараджан), а таксама “нiзкае”, цi “мужыцкае” (парадыйна-сатырычная i гумарыстычная паэзiя i проза, iнтэрмедыi, сцэнкi, маналогi, дыялогi), барока.

На эпоху стылю барока прыпадае росквiт народнага тэатра, актыyна развiвалiся сатыра, гумар. Шырока бытавалi эпiчныя жанры, асаблiва распаyсюджаны быy эпас пра жывёл, раслiны, з’явы прыроды, пра розныя паyсядзённыя здарэннi, прыродныя i жыццёвыя анамалii.

Гэта быy час барокавай лiрыкi, калi суб’ектыyнае пераважала над аб’ектыyным, калi лiрыка разглядалася як адна з найяскравейшых форм самавыяyлення паэта, якога перапаyнялi пачуццi. Упершыню так выразна праяyлялiся прыкметы макаранiчнага стылю, характэрнай асаблiвасцю якога з’яyлялася цеснае “суседства”, “перасыпанасць” вершаваных радкоy словамi з розных моy, блiзкароднасных цi нават больш аддаленых.

Увогуле ж мастацтва барока мае некалькi этапаy свайго развiцця: “ранняе” (канец XVI – першая палова XVII ст.), “сталае” (другая палова XVII – першая палова XVIII ст.), “позняе” барока (з сярэдзiны XVIII ст.).

Для архiтэктуры былi характэрны напышлiвасць i грувасткасць фасадаy, складаныя лiнii y забудовах, iмкненне yпрыгожваць будынкi арнаментальнай лепкай, шматкаляровай мазаiкай, вiтражамi, разьбой па дрэве, распiсваць сцены i столь, а таксама паyсюдная yстаноyка самых разнастайных маленькiх i вялiкiх скульптур.

У жывапiсе таксама панавала адлюстраванне велiчнасцi планаy, падкрэслiвалася значнасць падзей, палатно павiнна было yражваць грандыёзнасцю задуманага i здзейсненага.

У гэты перыяд на Беларусi пабудаваны выдатныя храмы – Гродзенскi касцёл Святога Францыска Ксаверыя, касцёл Гродзенскага езуiцкага калегiyма.

У кнiгадрукаваннi майстрамi была yведзена ва yжытак кнiжная графiка, дзе кожная лiтара мела сваю аздобу, значна палепшылiся пераплёты кнiг, па-новаму афармлялiся вокладкi i тытульныя старонкi.

На Беларусi галоyныя прынцыпы барока яскрава выявiлiся ва yсiх вiдах народных рамёстваy – ткацтве, вырабах са шкла, глiны (палiваная керамiка), разьбе па дрэве (беларуская рэзь), ювелiрным мастацтве. У краязнаyчым музеi пры бiблiятэцы iмя Ф.