Сляды волатаў

Запомнi гэтую прыкмету: калi напярэдаднi Вадохрышча будзе зорная ноч, дык зародзiць гарох i шчодра высыплюць ягады.

Хто не ведае, адразу патлумачу: Вадохрышча – зiмовае свята, якое адзначаецца 19 студзеня. Не ведаю, як вы, сябры, а я прыкметам веру, бо яны yвабралi y сябе людскую назiральнасць. i старадаyнiя замовы мне таксама падабаюцца. Вось адна, ад хiтрыкаy Лесавiка: «Па кустах хаджу i па лясах, па iмхах i па балотах, i куды я нi хаджу – анiколi не блуджу. З сонцам – па сонцы, з месяцам – па месяцы, з зоркамi – пад Божымi свечкамi.

Хаджу не блуджу, табе, гаспадар лясны, кланяюся i прашу: адкаснiся ад мяне, адхiлiся, у пень або корч абярнiся».

А цяпер – гайда па ягадных мясцiнах! Нам абавязкова пашанцуе.

Сунiцы

«Сядзiць паненка y чырвонай сукенцы, як убачыш яе, абавязкова паклонiшся». Гэтую загадку я памятаю з дзяцiнства. Ах, як далiкатна пахнуць, як хутка растаюць у роце салодкiя сунiцы! Мабыць, няма смачнейшага ласунку на свеце. Кожная ягадка – нiбы чарадзейная кропля, што yвабрала y сябе i фарбы, i пахi, i птушыныя спевы на пачатку лета.

З ягаднай сямейкi сунiцы высыпаюць самыя першыя – у сярэдзiне чэрвеня. Іх не трэба збiраць, як грыбы, – не даспаyшы, на раннiм досвiтку. Бяруць сунiцы, калi сплыве туман i прападзе раса, iнакш яны памнуцца y кошыку, разлезуцца на кашу. Найлепшыя сунiчнiкi – усцяж лясных дарог i сцежак, на прасеках i светлых палянах, дзе шаты верхалесся не замiнаюць сонечным промням мiлаваць зямлю, кожную травiнку i былiнку. Збiраць сунiцы – свята, а не работа.

Яны самi скачуць на далонь, хоць умеюць спрытна хавацца пад шырокiмi лiсцiкамi. Таму наперад раю: убачыyшы першую ягадку, трэба спярша пакланiцца. i не тупай, як мядзведзь, не тапчы сунiчнiк. Не забывай народнае мудраслоyе: «Ягаднiк раз пашкадуеш – ён цябе дзесяць разоy».

Сунiцы не толькi смачныя: яны яшчэ i выдатныя лекi. Дзякуючы гэтым ягадам можна пазбавiцца ад многiх захворванняy. Пра гэта сведчыць нават прымаyка: «Сунiцы спажываеш – хваробы з сэрца выганяеш».

Сунiцы сушаць, цiснуць на сок, з iх вараць таксама варэнне. Зiмой адна лыжка сунiчнага варэння адразу напомнiць лета, спякотлiвы поyдзень з пчалiным гудам i гаркавым пахам кветак. Але самыя смачныя i карысныя сунiцы – свежыя, з кубкам малака цi вяршкоy. Не лянуйцеся iх збiраць, ешце па ягадцы i цэлымi жменямi, тады нiякая хвароба да вас не прычэпiцца.

Чарнiцы

«Калi бывае шмат мух – тады шмат i чарнiц», – сцвярджае народная прыкмета.