Цені Дзікага палявання

Лесавiк плыy у сваёй звыклай паyдрымоце, ён любiy гэты стан – сон не сон i не трызненне, а проста вiсiць ён у паветры, i гукi ды пахi абмiнаюць, абцякаюць яго, не дакранаючыся, i ён усё чуе, але нiчога y сябе не прымае. Зараз ён таксама нерухома вiсеy, ды чалавечая мова, якая была яму зразумелая, да яго yсё ж даходзiла. У гэтых людзей не было нiякiх памкненняy, якiя б тычылiся лесавiка i ягоных спраy, таму ён i не затрымлiваy у сабе iхнiх слоy i думак. Яны гаварылi i думалi зараз толькi пра сябе, усё астатняе было страшэнна далёка.

Побач з лесавiком былi зараз людзi, з якiмi, увогуле, ён мог бы зрабiць усякае. Але гэта былi i людзi, ад якiх ён залежаy, ягоныя гаспадары. Ад такога раптоyнага, як удар маланкi, усведамлення ён нават абудзiyся. Сапраyды, людзi i, у прыватнасцi, вось гэтыя двое – ягоныя гаспадары. Так, яны нiчога, зусiм нiчога не маглi зрабiць з iм, не маглi дакрануцца да яго, ударыць, забiць, не маглi напалохаць i нават убачыць – i ён быy у iхняй уладзе. Чаму i калi так здарылася? Нiхто: нi яны i нi ён – гэтага не ведалi, але так было.

Людзi, хлопец i дзяyчына, ляжалi y абдымках, ён гаварыy тое, што заyсёды, як ведаy лесавiк, гаварылi хлопцы сваiм дзяyчатам, i яна верыла i не верыла ягонаму шэпту, вагалася, то прыцiскалася да яго, то адштурхоyвала, ён жа спяшаyся i нават злаваy – усё гэта лесавiку было знаёма. Здаецца, ужо не было y людзях таго, чаго б ён не ведаy. Не было.

Лесавiк нячутным вялiкiм ценем мiльгнуy у паветры, толькi на iмгненне засланiy ён некалькi зорак-парушынак, што падмiргвалi дзяyчыне з недасяжнасцi, але яна здрыганулася, прыyзнялася: «Што гэта?!» – «Ды нiчога, здалося табе, хто тут можа быць?» – «Не, было, нехта праляцеy!» – «Кiнь выдумляць, гэта раней калi, гадоy сто назад, сава магла праляцець, а цяпер тут нават лесу няма».

 – «Бачыла!..»

Лесавiк, ужо седзячы на сваiм дрэве, усмiхнуyся сам сабе – адчула. Увогуле, ён даyно ведаy, што жанчыны адчуваюць усё жывое. Яны адчуваюць нават яго, нябачнага. Зрэшты, жывы жывога i павiнен пазнаваць. А пра жанчын ён ведае яшчэ i тое, што, калi маладзiца панесла, усе свойскiя жывёлы – i лясныя таксама, толькi гэта здараецца многа радзей, – усе кошкi i сабакi да яе лашчацца.

Ён гэта ведаy. Людзi… людзi yжо маглi i забыцца.

Гэта было вельмi дзiyна, але i назаyтра лесавiк наведаyся да людзей, i пазаyтра, i хадзiy раз за разам. Неадольная сiла проста штурхала яго да iх. Спачатку прыходзiy ён толькi прыцемкамi, потым захацелася yбачыць iх – i цi толькi yбачыць? – i yдзень.