Сляды волатаў

Тым грыбное шчасце i yсмiхалася Ягорку. Ён з радасцю зрэзваy халаднаватыя, вiльготныя ад расы грыбы, клаy iх у сваё невялiкае сiняе вядзерца. Калi яно напаyнялася, выносiy на дарогу дзеду y яго вялiкае вядро.

Дзед Алесь не замiнаy унуку, iшоy утравянелаю лесавою дарогаю, любаваyся лесам, кустамi крушыны, якiя сваiмi чорнымi ягадамi хiлiлiся на дарогу.

Лясной прыгажосцi не перашкаджаy гул трак-тарных матораy i роy бензапiл. Непадалёку была лесасека, там нарыхтоyвалi лес.

Лесавая дарога рабiла круты паварот.

Ягорка толькi высыпаy у дзедава вядро свае грыбы. Мiж дрэy мiльгала яго чырвоная куртачка.

Дзед зiрнуy на дарогу i спынiyся. Насустрач яму iшла ласiха. Побач з ёю – гонкае, даyганогае ласянё. Ласiха таксама заyважыла чалавека i спынiлася. Ласянё прыцiснулася да мамы збоку.

Дзед Алесь ведаy, што ласiха – клапатлiвая мама. З вясны ад нараджэння яна нi на крок не адпускае ад сябе ласянё, кормiць малаком i пасля таго, як ласянё yжо само пачынае абшморгваць з галiн лiсце.

І няхай толькi хто паспрабуе зачапiць ласянё! У ласiхi моцная зброя – капыты.

Ударам капыта яна можа ссекчы, як сякерай, бярозку таyшчынёй з чалавечую руку. Каму хочацца трапiць пад такi yдар?

У гэты час Ягорка вынырнуy з лесу на дарогу з чарговым вядзерцам грыбоy.

Ласiха заyважыла рух, нагнула вялiкую гарбаносую галаву i грабянула капытом зямлю. Ягорка спалохана прыхiнуyся да дзедавай нагi. Ласянё таксама тулiлася да мамiнага бока. Дзедь Алесь ведаy, што y ласёy выдатны нюх i слых, але яны дрэнна бачаць.

Таму любы рух можа падацца ласю знакам нападу, i ён кiнецца y бой.

Дзед Алесь з Ягоркам стаялi нерухома. Ласiха яшчэ раз пагрозлiва грабянула капытом зямлю, потым падняла галаву, прыслухалася.

У гэты ж час на лесасецы моцна раyнула маторам заведзеная бензапiла. Імгненна бокам ласiха скочыла з дарогi y лес. Паляyнiчыя гавораць – скiнулася. Тое ж самае зрабiла i ласянё. Толькi лёгкi пошум чуyся y лесе за звярамi. Потым усё сцiхла, як нiчога i не было. Стаяy пагодлiвы асеннi дзень, працавала лесасека.

Дзед Алесь расказаy Ягорку, што раней ласёy было y лясах намнога болей. І што y народзе клапатлiвую маму-ласiху называюць лошай. У гонар гэтых звяроy i рака на Беларусi называецца Лошай, яна вялiкi прыток Нёмана.

І зноy Ягоркава куртачка замiльгала мiж дрэy, бо прыгажунi ваyнянкi самi прасiлiся y вядзерца.

Жыy у дзеда заяц

У Ягоркавага дзеда Алеся была y жыццi прыгода з зайцам. Жыy у дзеда y хаце самы сапраyдны заяц-шарак.